Mısır'a İhracat Yapmak - İhracat rehberi

Mısır’a İhracat Yapmak

March 30, 2021
22
Views

Ülkelerin dış ticaret potansiyellerini ele aldığımız yazı dizimize Mısır’a ihracat yapmak ile devam ediyoruz. Mısır’a ihracat yapmak için dikkat edilmesi gereken konuları ve ülkenin dış ticaret profilini inceliyoruz.

Genel Görünüm

Afrika’nın üçüncü, dünyanın 42. büyük ekonomisi olan Mısır, hızla artan nüfusu, Orta Doğu ve Afrika arasında köprü niteliğinde olan avantajlı coğrafi konumu ve büyüyen ekonomisiyle Afrika pazarında ticaret fırsatları sunmaktadır. Mısır, Asya ve Avrupa arasında önemli bir ticaret yolu ve dünya ekonomisinin kilit arterlerinden biri olan Süveyş Kanalı’na ev sahipliği yapmaktadır. Dünya Bankası “İş Yapma Kolaylığı” endeksinde 114. sıradadır.

2000’ler öncesinde yüksek derecede merkezi bir ekonomiye sahip olan Mısır’ın, 2000 yılından bu yana para politikaları, vergilendirme, özelleştirme ve yeni iş mevzuatı gibi yapısal reformların hızı, Mısır’ın daha pazar odaklı bir ekonomiye doğru ilerlemesine yardımcı olmuştur. Ayrıca, bu yıllarda ülke dışından gelen yatırımlara verdiği önemi ve desteği artıran Mısır’a yapılan yabancı yatırımlar da artış göstermiştir.

100 milyonluk nüfusu ile Mısır, Orta Doğu ve Kuzey Afrika’nın birinci, dünyanın ise 14. kalabalık ülkesidir. 2010 yılından bu yana Mısır nüfusunun her yıl %2’nin üzerinde artması ile tüketici pazarı da hızla genişlemektedir. İşgücüne katılım oranı %48 ve işsizlik oranı %11’dir. İşgücünün %49’u hizmetler sektöründe ve %27’si sanayi sektöründe istihdam edilmektedir. Uluslararası Para Fonu (IMF) verilerine göre, 2019 yılı GSYH büyüklüğü cari fiyatlarla 303 milyar dolardır. Mısır ekonomisi, 2019 yılında yıllık reel olarak %5,6 oranında büyümüştür, ancak 2020 yılında COVID-19 pandemisi etkisiyle bu büyümenin %2 oranına yavaşlayacağı öngörülmektedir.

Comtrade verilerine göre, Mısır 2019 yılında toplam 30,6 milyar dolarlık ihracat ve 78,6 milyar dolarlık ithalat gerçekleştirmiştir. 38 milyar dolarlık ihracat açığı ile Mısır, dünyada en çok ticaret açığı veren ülkeler arasındadır. En yakın ticari ilişkilerini Amerika, Çin ve Almanya ile kuran Mısır’ın, en çok ithalat yaptığı 5. ülke Türkiye’dir. Türkiye, 2019 yılında Mısır’a 3,5 milyar dolarlık ihracat yaparken Mısır’dan 1,9 milyar dolarlık ithalat yapmıştır. 2019 yılındaki 5,4 milyar dolarlık ikili ticaret büyüklüğü ile Mısır Türkiye’nin en büyük 19. ticaret ortağı konumundadır. Son 5 yılda Mısır ihracatımız ithalatımıza oranla daha az büyümüştür. İhracat büyümemizin düşük bir oranda olmasının sebebi, Mısır’da 2016 yılında ithalatı azaltmaya yönelik uygulanan ekonomik politikadır.

Mısır’a ihracat yapmak için Sektörler ve Fırsatlar neler?

Petrol ve gaz sektörü, Mısır’da GSYH’nin %10’unu, ihracatının üçte birini oluşturmaktadır. Tekstil ve kimyasallar (özellikle kimyasal gübre) üretimde ve ihracat gelirlerinde öne çıkan diğer sektörlerdir. Nil Nehri çevresindeki tarıma elverişli ve verimli araziler, Mısır’ın dört mevsim tarıma uygun iklimi sayesinde tarım ülkede önemli bir sektördür. Mısır, hurma, incir, pamuk, çilek gibi çok sayıda tarım ürününün dünyada en önemli üretici ve sağlayıcılarındandır. Mısır’ın mineral ve enerji kaynakları arasında petrol, doğal gaz, fosfatlar, altın ve demir cevheri bulunmaktadır ancak kaynaklar ülkedeki talebin üçte birini yetecek ölçüde olduğu için dışa bağımlı konumdadır.

Türkiye’nin Mısır’a en fazla ihracat yaptığı sektörler mineral yakıtlar ve yağlar, demir çelik, makine ve mekanik parçalar ve otomotivdir. Son 5 yılda mineral yakıtlar ve yağlar ile demir çelik sektörlerindeki ihracatımız azalırken, makineler yıllık ortalama %8 ve otomotiv yıllık ortalama %19 artmıştır. Tüm sektörler arasından en büyük artışı yıllık ortalama %27 büyüme ile kumaşlar göstermiştir.

Mısır, yerel doğal gaz piyasasını serbestleştirmek ve özel sektör şirketlerinin ülkeye gaz ithal etmesini ve dağıtmasını sağlamak için yeni bir düzenleyici sistem geliştirmektedir. Bu düzenleme ile doğacak olan keşif ve saha geliştirme, rafineriler ve petrokimya projelerini takip etmek ve iş birliği fırsatlarını değerlendirmek Türkiye için faydalı olacaktır. Mısır hükümeti ayrıca yeni şehirler inşa etme, ulaşım altyapısını geliştirme ve daha iyi atık su arıtma ve su tuzdan arındırma tesisleri geliştirme üzerine büyük ölçekli altyapı projeleri planlamaktadır. Bu projelerden doğacak inşaat malzemeleri, makineler ve ara madde ihtiyaçları için verilecek teklifler Türkiye’ye ihracat geliri olarak geri dönüş potansiyeli taşımaktadır.

Türkiye’nin Mısır’dan en fazla ithalat yaptığı sektörler plastik ve plastik ürünleri, mineral yakıtlar ve yağlar, suni tekstil malzemeleri ve inorganik kimyasallardır. Her biri son 5 yılda artış gösteren bu sektörler arasından, mineral yakıtlar ve yağlar yıllık ortalama %61 büyüme ile en çok artışı gösteren sektördür.

Mısır’a ihracat yapmak için Anlaşmalar ve Vergilerin durumu

Türkiye ile Mısır arasında Serbest Ticaret Anlaşması (STA) bulunmakta, bu sayede Mısır’a ihraç edilen ürünler gümrük vergisinden muaf tutulmaktadır. Türkiye ile Mısır arasında ayrıca “Çifte Vergilendirmeyi Önleme” anlaşması yürürlüktedir.

Mısır’da Katma Değer Vergisi standart oranı %14’tür. Temel gıda maddeleri, tarım malzemeleri, yeni mülklerin inşası, danışmanlık servisleri ve petrol ürünleri için %5’lik indirimli oran uygulanmaktadır. Finansal hizmetler, tıbbi malzemeler, yerli enerji, sağlık hizmeti, eğitim ve gayrimenkul satışları ise KDV’den muaftır.

Kurumlar Vergisi standart oranı %22,5’tir ancak petrol arama şirketleri için %40,5’lik bir oran uygulanmaktadır.

Mısır’a ihracat yapmak için Standartlar ve Kurallar ne olmalı?

Mısır yaygın olarak Uluslararası Standartlar Organizasyonu (ISO) standartlarını kullanmakla beraber Avrupa, İngiliz, Japon ve Amerikan standartlarını da kabul etmektedir. Gıda ürünleri için codex alimentarius[1] (gıda kodeksi) uluslararası standartlarını uygulamaktadır.

Mısır Sanayi ve Ticaret Bakanlığı (MTI), standartları düzenlemekten sorumlu ana devlet kurumu ve Mısır Standardizasyon ve Kalite Örgütü (EOS) standardizasyon faaliyetlerinden, kalite ve endüstriyel kurallardan sorumlu resmi kurumdur.

MTI internet sitesi için tıklayınız.

EOS internet sitesi için tıklayınız.

[1] Dünya Sağlık Örgütü (WHO) ve Gıda ve Tarım Organizasyonu ortaklığında geliştirilen uluslararası gıda standartları

Paketleme ve Etiketleme

Mısır’a ihraç edilecek ürünlerin üzerinde menşei ülke, üreticinin adı ve ürün açıklaması, üretim ve son kullanma tarihi ve saklama koşulları etiketlerinin bulunması ve tamamının Arapça yazılması zorunludur. Ürünlere fiyat etiketi eklenmesi durumunda, ülkenin ulusal para birimi olan Mısır poundu (veya lirası) ile yazılması faydalı olacaktır.

Mısır’da İslam dini kurallarına yüksek önem verildiğinden, ihraç edilecek ürünlerin üzerinde İslami organizasyondan alınan onay etiketinin bulunması gereklidir. Özellikle gıda ürünleri için “Helal” etiketi büyük önem taşımaktadır.

Pazara Giriş Yolu

Acenteler ve distribütörler: Mısır hükümeti, dış yatırımı çekme çabaları ile paralel olarak yerel acente ve distribütörlerle yapılacak anlaşmaları desteklemekte ve kolaylık sağlamaktadır. Mısır’da kamu sektöründe ihalelere girmek için yerel temsilcilerin atanması zorunludur. Yerel acenteler veya distribütörler kullanmak, Arapçanın işletmelerin ana dili olması nedeniyle avantajlı bir pazara giriş yoludur.

Doğrudan satış: Mısır’da kurulan satış şubeleri, faaliyetlerini yeni kentsel topluluklarda uygulama ve Mısır vatandaşlarının belirli bir yüzdesine istihdam sağlama gereklilikleri sağladıkları durumda on yıl boyunca vergilendirmeden muaf tutulmaktadır. Şubelerin onaylanmaları yaklaşık 8 hafta sürmekte ve yapılan kayıt 5 yıl geçerliliğini korumaktadır. Yüksek nüfusa sahip Mısır’da girilecek pazarda kapsamlı bir hakimiyet kurmak zorluk oluştursa da yapılacak ihracattan en yüksek kar potansiyelini taşıyan yoldur.    

E-ticaret: Yaklaşık 40 milyon çevrimiçi tüketici ile Mısır, Orta Doğu ve Kuzey Afrika bölgesinin en fazla çevrimiçi tüketici sayısına sahip ülkesidir. Mısır e-ticaretini domine eden en büyük iki dijital pazaryeri “Souq.com” and “Jumia.com”dur. Mısır pazarına e-ticaret yoluyla giriş yapmak, düşük giriş maliyeti ve ürünlerin Mısır’a ulaşımı açısından diğer seçeneklere göre daha ulaşılabilir bir kanaldır.

İş Kültürü

Mısır iş hayatında kişisel ilişkilerin çok önemli bir yeri vardır. Çalışma hayatında kamuda bürokratik, eski tarzda yöneticiler, özel sektörde ise yabancı dil bilen ve Batı kültürüne hakim kişilere rastlanmaktadır. İş hayatında hiyerarşi, itaatkarlık ve unvanlara önem verilmektedir.

Mısır’da İslam dini örf ve adetlerine yüksek önem verilmektedir, bu nedenle Mısırlı iş insanları ile yapılacak görüşmelerde dini kurallara hakim olunması önem taşımaktadır. Ayrıca, ülkede yaygın bir Batı hayranlığı vardır ve yabancılara karşı dostça yaklaşım sergilemektedirler. Ülkede bireysellikten çok toplum bilinci ile hareket edilmektedir. Ayrıca Mısır, İslam şeriat yasası ve Napolyon Yasası’nın bir kombinasyonu üzerine kurulmuş hukuk sistemi ile medeni hukuk tarafından yönetilmektedir. Bu nedenle, Mısır’da bir ticari sözleşme altına girmeden önce, hukuk müşavirlerine başvurulması faydalı olacaktır.

Mısır’da kamu kurum ve kuruluşları için Cuma ve Cumartesi günleri hafta sonu tatilidir. Ancak trafiğin hafifletilmesi amacıyla bazı kurumlar Perşembe ve Cuma günleri hafta sonu tatili yapmakta, kalan günlerde ise mesai yapmaktadır. Mısırlı şirketler öğle molası vermemektedir. İş hayatı genellikle saat 3-4 gibi biter ve iş yemekleri paydosu takiben saat 4-5 gibi yenir. Mısır’da özellikle yönetim birimlerinin, kamu kurumlarının, üniversitelerin, askerlerin fotoğrafının çekilmesine olumsuz bakılmaktadır. Bu nedenle, fotoğraf çekilmesi istenen durumlar için önceden izin alınması gerekmektedir.

Ödeme Koşulları

Mısır’da sözleşmelerin uygulanması zayıftır ve anlaşmazlıklar ortalamada 1.010 gün (20 gün dosyalama, 720 gün yargılama, 270 gün kararların uygulanması) gibi uzun bir sürede çözülmektedir. Ayrıca, öngörülen dava giderleri (mahkeme, avukatlık ve icra ücretleri) talep değerinin yaklaşık %26’sını oluşturmaktadır. Bu nedenle Mısır ile yapılacak ticaretlerde peşin ödeme ve benzeri güvenli bir yol ile ödeme yapılması faydalı olacaktır.

Yazı Kategorisi:
Bilgi Bankası · İhracat

Comments are closed.